EN

Blockchain Nedir?


Blockchain 2008 yılında Satoshi Nakamoto (bir kişi veya bir grup insan) tarafından yayınlanan makalede Bitcoin ile birlikte icat edilip açık kaynaklı olarak halka sunulmuştur. Satoshi makalenin yayınlanmasından hemen sonra bahsettiği sistemin yazılımını da yayınlamıştır. Blockchain teknolojisi Satoshi Nakamoto tarafından, Bitcoin elektronik ödeme sistemi için özel tasarlanmıştır. Bitcoin kullanımı Blockchain’in diğer alanlarda da kullanılan  çalışır bir teknoloji olduğunu ispatlamıştır. Blockchain’in çıkış noktası para transferi olsa da finans dünyasının dışında birçok alanda kullanılmaktadır. Bu alanlar neredeyse sınırsız olmakla birlikte dış ticaret, uluslararası transfer işlemleri, sigortacılık, tedarik zinciri yönetimi, sağlık, oy ve seçim sistemleri, nesnelerin interneti, para transferleri, siber güvenlik, değerli belgelerin oluşturulması ve saklanması, e-ticaret ve dijital ödemeler, smart contractlar, tahmin uygulamaları, telif hakları gibi birçok alanda kullanım imkânı sağlayabilir.

Blockchain kısaca şifrelenmiş işlem takibi sağlayan dağıtık, merkezi olmayan veri kayıt sistemi olarak tanımlanır. Blockchain teknolojisi zincirleme bir modelle tasarlanmış, takip edilebilen ama kırılamayan, merkezi olmayan; işlemleri direkt olarak alıcı ve satıcı arasında güvenli bir şekilde gerçekleştirmektedir. Yapıda bir merkez bulunmadığı için sistem için hayati bir nokta bulunmamaktadır ve bir noktada sorun meydana geldiğinde sistemin diğer blokları sayesinde sorun çözülebilmektedir.

Blockchain Nasıl Çalışır?

Blockchain teknolojisi aynı zamanda DLT (Distrubted Ledger Technologies) olarak da isimlendirilir. Bu teknolojinin yapısı bloklardan oluşur ve bir önceki blok bir sonraki bloğa bağlı olduğu için blok zinciri olarak tanımlanır. Veriler bloklarda şifreleme algoritmalarıyla saklanır ve birbirlerine bağlanır. Kaydedilen veri değiştirilemez veya silinemez. Ne kadar çok bilgisayar ağa katılırsa sistemin güvenliği de o kadar artırılmış olur. Bu sistemin avantajlarından birkaçı da her kullanıcı ağa bağlanabilir yeni işlemler başlatabilir, yeni bloklar oluşturulabilir ve işlemleri takip etmek kolaydır, maliyeti düşük bir sistemdir. Gerçekleştirilen işlemlerin kaydı ağın tamamında tutuluyor bu şekilde veri güvenliği de sağalanmış olmaktadır. Bu sistem içerisinde hiçbir kişisel veri saklanmaz sistem tarafından oluşturan özgün dijital imzalar içerir

Bir blok genelde şu bilgileri içerir:

- Bloğun kimliği nitelinde blok hash değeri, içerikte en ufak bir değişimde bu değer de değişir ve her bloğa özel eşsiz bir değerdir.
- Bloklarda bir de işlem listesi tutulmaktadır. Bir işlem ağa iletildiği anda Blockchaine dâhil edilmez önce bekleyen işlemler listesine alınır ve bu işlemin doğrulaması yapılır daha sonra bloğa yazılarak diğer tüm noktalara gönderilir ve Blockchaine dâhil edilmiş olur. Böylelikle bilgilerin yok edilmesi imkânsız hale gelmektedir. Çünkü veriler diğer bloklarda bulunmaktadır.
- Her bir blok bir önceki bloğun hash değerini de içerir.

Blockchain gelişmekte olan yeni bir sistemdir. Bu sistemle ilgili en büyük problem uygulamasının zor oluşudur çünkü açık kaynaklı ve istenen doğrultuda farklı şekillerde kurgulanıyor bu da bir standart oluşturulmasına engel oluyor. Fakat gelecek vaat eden yüksek güvenlikli bir sistem olduğu için dünya çapında büyük kuruluşlar ve önemli bankalar mevcut süreçlerdeki problemlerin üstesinden gelmek veya iş süreçlerini iyileştirmek adına Blockchain teknolojisi kullanımına yönelmeye başladı ve bu teknolojinin geliştirilmesi konusunda yapılan yatırımlar artmaya başlamıştır.

Blockchain kripto temelli ödeme çözümlerini de ortaya çıkarmıştır. Bu ödeme çözümleri şuan bulunan çevrimiçi ödeme sistemlerinden farklı çalışmaktadır onayla gerçekleşen para transferi yerine doğrudan para transferi gerçekleşiyor. Bu teknoloji aracıları ortadan kaldırarak özellikle uluslararası işlemlerde banka transfer ücretini masrafsız hale getirmektedir.